Veri ihlallerinin say\u0131s\u0131 her y\u0131l art\u0131\u015f g\u00f6steriyor. Her dakikan\u0131n \u00f6nemli oldu\u011fu siber sald\u0131r\u0131 durumlar\u0131nda haz\u0131rl\u0131k ve hassasiyet, aksakl\u0131k ile felaket aras\u0131ndaki fark\u0131 belirliyor. Siber g\u00fcvenlik alan\u0131nda d\u00fcnya lideri olan ESET, siber sald\u0131r\u0131 tespit edildikten sonra at\u0131lmas\u0131 gereken be\u015f ad\u0131m ile ilgili \u00f6nerilerini payla\u015ft\u0131.\u00a0<\/p>\n
Haz\u0131rl\u0131k, etkili olay m\u00fcdahalesinin (IR) anahtar\u0131d\u0131r. Olay m\u00fcdahale ekibindeki herkes ne yapaca\u011f\u0131n\u0131 tam olarak biliyorsa h\u0131zl\u0131, tatmin edici ve d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli bir \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn \u015fans\u0131 daha y\u00fcksektir. \u00a0Tehdit akt\u00f6rleri bir a\u011fa girdikten sonra, zaman kurban\u0131n aleyhine i\u015flemeye ba\u015flar. \u0130ster hassas verileri \u00e7almak ve fidye istemek, ister fidye yaz\u0131l\u0131m\u0131 veya di\u011fer k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 y\u00fckleri da\u011f\u0131tmak istiyor olsunlar, \u00f6nemli olan onlar\u0131 en de\u011ferli varl\u0131klar\u0131n\u0131za ula\u015fmadan durdurmakt\u0131r. Son ara\u015ft\u0131rmalara g\u00f6re, sald\u0131rganlar 2024 y\u0131l\u0131nda ilk eri\u015fimden yanal harekete (di\u011fer ad\u0131yla \u201cka\u00e7\u0131\u015f s\u00fcresi\u201d) \u00f6nceki y\u0131la g\u00f6re \u00a0y\u00fczde 22 daha h\u0131zl\u0131 ilerlemi\u015ftir. Ortalama ka\u00e7\u0131\u015f s\u00fcresi 48 dakikayd\u0131 ancak kaydedilen en h\u0131zl\u0131 sald\u0131r\u0131 bunun neredeyse yar\u0131s\u0131 kadar olan 27 dakika.\u00a0<\/p>\n
\u0130hlal sonras\u0131 at\u0131lmas\u0131 gereken 5 ad\u0131m\u00a0<\/p>\n
Hi\u00e7bir kurulu\u015f ihlalden y\u00fczde 100 korunamaz. Bir olayla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rsan\u0131z ve yetkisiz eri\u015fimden \u015f\u00fcphelenirseniz h\u0131zl\u0131 ama ayn\u0131 zamanda metodik bir \u015fekilde hareket edin. ESET uzmanlar\u0131n\u0131n payla\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00a0be\u015f ad\u0131m, ilk 24 ila 48 saatte size yol g\u00f6sterebilir. Odak noktas\u0131 h\u0131z olmal\u0131 ancak do\u011fruluk veya kan\u0131tlardan \u00f6d\u00fcn vermeden titizlik de \u00f6nemlidir.\u00a0<\/p>\n
1. Bilgi toplay\u0131n ve kapsam\u0131 anlay\u0131n<\/p>\n
\u0130lk ad\u0131m, tam olarak ne oldu\u011funu anlamak ve bir yan\u0131t \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flamakt\u0131r. Bu, \u00f6nceden olu\u015fturulmu\u015f IR plan\u0131n\u0131z\u0131 etkinle\u015ftirmek ve ekibi bilgilendirmek anlam\u0131na gelir. Bu grup, \u0130K, Halkla \u0130li\u015fkiler ve \u0130leti\u015fim, Hukuk ve Y\u00f6netici Liderlik d\u00e2hil olmak \u00fczere t\u00fcm i\u015fletmeden payda\u015flar\u0131 i\u00e7ermelidir. \u00a0Ard\u0131ndan, sald\u0131r\u0131n\u0131n etki alan\u0131n\u0131 belirleyin: D\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z \u015firket a\u011f\u0131na nas\u0131l girdi? \u00a0Hangi sistemler tehlikeye girdi? Sald\u0131rganlar h\u00e2lihaz\u0131rda hangi k\u00f6t\u00fc niyetli eylemleri ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015fler? \u00a0\u00a0<\/p>\n
Sald\u0131r\u0131n\u0131n etkisini de\u011ferlendirmek i\u00e7in de\u011fil, ayn\u0131 zamanda adli soru\u015fturma ve muhtemelen yasal ama\u00e7lar i\u00e7in de her ad\u0131m\u0131 belgelemeniz ve kan\u0131tlar\u0131 toplaman\u0131z gerekecektir. Zincirleme sorumluluk, kolluk kuvvetleri veya mahkemelerin m\u00fcdahil olmas\u0131 gerekti\u011finde g\u00fcvenilirli\u011fi sa\u011flar. \u00a0<\/p>\n
2. \u0130lgili \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraflar\u0131 bilgilendirin<\/p>\n
Olay\u0131n ne oldu\u011funu belirledikten sonra, ilgili makamlar\u0131 bilgilendirmek gerekir.\u00a0<\/p>\n
\tD\u00fczenleyici kurumlar: Ki\u015fisel olarak tan\u0131mlanabilir bilgiler (PII) \u00e7al\u0131nd\u0131ysa veri koruma veya sekt\u00f6re \u00f6zg\u00fc yasalar kapsam\u0131nda ilgili yetkililerle ileti\u015fime ge\u00e7in.\u00a0
\n\tSigorta \u015firketleri: \u00c7o\u011fu sigorta poli\u00e7esi, bir ihlal meydana gelir gelmez sigorta sa\u011flay\u0131c\u0131n\u0131z\u0131n bilgilendirilmesini \u015fart ko\u015far.
\n\tM\u00fc\u015fteriler, ortaklar ve \u00e7al\u0131\u015fanlar: \u015eeffafl\u0131k g\u00fcven olu\u015fturur ve yanl\u0131\u015f bilgilerin yay\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nler. Olay\u0131 sosyal medyadan veya televizyon haberlerinden \u00f6\u011frenmemeleri daha iyidir.
\n\tKolluk kuvvetleri: Olaylar\u0131, \u00f6zellikle fidye yaz\u0131l\u0131mlar\u0131n\u0131 bildirmek, daha b\u00fcy\u00fck kampanyalar\u0131n tespit edilmesine yard\u0131mc\u0131 olabilir ve bazen \u015fifre \u00e7\u00f6zme ara\u00e7lar\u0131 veya istihbarat deste\u011fi sa\u011flayabilir.
\n\tD\u0131\u015far\u0131dan uzmanlar: \u00d6zellikle \u015firket i\u00e7inde bu t\u00fcr kaynaklara sahip de\u011filseniz d\u0131\u015far\u0131dan hukuk ve BT uzmanlar\u0131yla da ileti\u015fime ge\u00e7meniz gerekebilir.<\/p>\n
3. \u0130zole edin ve kontrol alt\u0131na al\u0131n<\/p>\n
\u0130lgili \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraflarla ileti\u015fim devam ederken sald\u0131r\u0131n\u0131n yay\u0131lmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde \u00e7al\u0131\u015fman\u0131z gerekir. Etkilenen sistemleri internetten izole edin ancak kan\u0131tlar\u0131 yok etme riskine kar\u015f\u0131 cihazlar\u0131 kapatmay\u0131n. Ama\u00e7 de\u011ferli kan\u0131tlar\u0131 yok etmeden sald\u0131rgan\u0131n eri\u015fimini s\u0131n\u0131rlamakt\u0131r. \u00a0Sald\u0131rganlar\u0131n bunlar\u0131 ele ge\u00e7irememesi ve fidye yaz\u0131l\u0131m\u0131n\u0131n bunlar\u0131 bozamamas\u0131 i\u00e7in t\u00fcm yedeklemeler \u00e7evrim d\u0131\u015f\u0131 ve ba\u011flant\u0131s\u0131 kesilmi\u015f olmal\u0131d\u0131r. T\u00fcm uzaktan eri\u015fim devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131lmal\u0131, VPN kimlik bilgileri s\u0131f\u0131rlanmal\u0131 ve gelen k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 trafi\u011fi ve komut ve kontrol ba\u011flant\u0131lar\u0131n\u0131 engellemek i\u00e7in g\u00fcvenlik ara\u00e7lar\u0131 kullan\u0131lmal\u0131d\u0131r.\u00a0<\/p>\n
4. Kald\u0131rma ve kurtarma<\/p>\n
Yay\u0131lma engellendikten sonra, ortadan kald\u0131rma ve kurtarma a\u015famas\u0131na ge\u00e7in. Sald\u0131rgan\u0131n taktik, teknik ve prosed\u00fcrlerini (TTP) anlamak i\u00e7in adli analiz yap\u0131n; ilk giri\u015ften yanal harekete ve (ilgiliyse) veri \u015fifrelemeye veya s\u0131zd\u0131rmaya kadar. Kalan t\u00fcm k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 yaz\u0131l\u0131mlar\u0131, arka kap\u0131lar\u0131, sahte hesaplar\u0131 ve di\u011fer g\u00fcvenlik ihlali belirtilerini kald\u0131r\u0131n. \u00a0<\/p>\n
Kurtarma ve geri y\u00fckleme kapsam\u0131nda \u00f6nemli eylemler \u015funlard\u0131r: \u00a0K\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 yaz\u0131l\u0131mlar\u0131 ve yetkisiz hesaplar\u0131 kald\u0131rmak, kritik sistemlerin ve verilerin b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc do\u011frulamak, temiz yedeklemeleri geri y\u00fcklemek (g\u00fcvenlik ihlali olmad\u0131\u011f\u0131ndan emin olduktan sonra), yeniden tehlikeye girme veya kal\u0131c\u0131l\u0131k mekanizmalar\u0131na dair i\u015faretleri yak\u0131ndan izlemek.<\/p>\n
Kurtarma a\u015famas\u0131n\u0131 sadece sistemleri yeniden kurmak i\u00e7in de\u011fil, g\u00fc\u00e7lendirmek i\u00e7in de kullan\u0131n. Bu, ayr\u0131cal\u0131k kontrollerinin s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, daha g\u00fc\u00e7l\u00fc kimlik do\u011frulama uygulamalar\u0131 ve a\u011f segmentasyonunun uygulanmas\u0131n\u0131 i\u00e7erebilir. Geri y\u00fcklemeyi h\u0131zland\u0131rmak i\u00e7in ortaklar\u0131n yard\u0131m\u0131n\u0131 al\u0131n veya s\u00fcreci h\u0131zland\u0131rmak i\u00e7in ESET\u2019in Fidye Yaz\u0131l\u0131m\u0131 \u0130yile\u015ftirme gibi ara\u00e7lar\u0131 kullanmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.\u00a0<\/p>\n
5. \u0130nceleme ve iyile\u015ftirme<\/p>\n
Acil tehlike ge\u00e7tikten sonra, i\u015finiz hen\u00fcz bitmi\u015f say\u0131lmaz. D\u00fczenleyiciler, m\u00fc\u015fteriler ve di\u011fer payda\u015flar \u00a0nezdindeki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerinizi yerine getirin. \u0130hlalin boyutunu anlad\u0131ktan sonra, d\u00fczenleyici kurumlara bildirimde bulunmak da d\u00e2hil olmak \u00fczere, g\u00fcncellenmi\u015f ileti\u015fim kurman\u0131z gerekecektir. Bu konuda halkla ili\u015fkiler ve hukuk dan\u0131\u015fmanlar\u0131n\u0131z \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmelidir. \u00a0<\/p>\n
Olay sonras\u0131 inceleme, ac\u0131 verici bir olay\u0131 dayan\u0131kl\u0131l\u0131k i\u00e7in bir kataliz\u00f6re d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeye yard\u0131mc\u0131 olur. Ortam sakinle\u015ftikten sonra, gelecekte benzer bir olay\u0131n tekrar ya\u015fanmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in neler oldu\u011funu ve hangi derslerin \u00e7\u0131kar\u0131labilece\u011fini belirlemek de iyi bir fikirdir. Nelerin yanl\u0131\u015f gitti\u011fini, nelerin i\u015fe yarad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve alg\u0131lama veya ileti\u015fimde nerede gecikmeler ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 inceleyin. IR plan\u0131n\u0131z\u0131, oyun kitaplar\u0131n\u0131z\u0131 ve eskalasyon prosed\u00fcrlerinizi buna g\u00f6re g\u00fcncelleyin. IR plan\u0131nda yap\u0131lacak herhangi bir de\u011fi\u015fiklik veya yeni g\u00fcvenlik kontrolleri ve \u00e7al\u0131\u015fan e\u011fitimi ipu\u00e7lar\u0131 i\u00e7in \u00f6neriler faydal\u0131 olacakt\u0131r. \u00a0G\u00fc\u00e7l\u00fc bir olay sonras\u0131 k\u00fclt\u00fcr\u00fc, her ihlali bir sonraki olay i\u00e7in bir e\u011fitim al\u0131\u015ft\u0131rmas\u0131 olarak de\u011ferlendirir ve stres alt\u0131nda savunma ve karar verme becerilerini geli\u015ftirir.\u00a0<\/p>\n
\u0130hlalleri \u00f6nlemek her zaman m\u00fcmk\u00fcn olmayabilir ancak hasar\u0131 en aza indirmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Kurulu\u015funuzun tehditleri 7\/24 izlemek i\u00e7in gerekli kaynaklar\u0131 yoksa g\u00fcvenilir bir \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc taraf\u0131n sundu\u011fu y\u00f6netilen tespit ve m\u00fcdahale (MDR) hizmetini de\u011ferlendirin. Ne olursa olsun, IR plan\u0131n\u0131z\u0131 test edin ve ard\u0131ndan tekrar test edin. \u00c7\u00fcnk\u00fc ba\u015far\u0131l\u0131 bir olay m\u00fcdahalesi sadece BT\u2019nin g\u00f6revi de\u011fildir. Kurulu\u015fun i\u00e7inden ve d\u0131\u015f\u0131ndan bir\u00e7ok payda\u015f\u0131n uyum i\u00e7inde \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 gerektirir. Hepinizin ihtiya\u00e7 duydu\u011fu t\u00fcrden bir kas haf\u0131zas\u0131 geli\u015ftirmek i\u00e7in genellikle bol miktarda pratik yapmak gerekir.\u00a0<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajans\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Veri ihlallerinin say\u0131s\u0131 her y\u0131l art\u0131\u015f g\u00f6steriyor. Her dakikan\u0131n \u00f6nemli oldu\u011fu siber sald\u0131r\u0131 durumlar\u0131nda haz\u0131rl\u0131k ve hassasiyet, aksakl\u0131k ile felaket aras\u0131ndaki fark\u0131 belirliyor.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6155,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1213,244,857,325,1794],"class_list":["post-6154","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-amacli","tag-guvenlik","tag-kurtarma","tag-onemli","tag-ucuncu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6154","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6154"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6154\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6155"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6154"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6154"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6154"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}