{"id":6559,"date":"2026-01-09T00:50:37","date_gmt":"2026-01-08T21:50:37","guid":{"rendered":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/2026\/01\/09\/yapay-zeka-caginda-karar-yine-insanin\/"},"modified":"2026-01-09T00:50:37","modified_gmt":"2026-01-08T21:50:37","slug":"yapay-zeka-caginda-karar-yine-insanin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/2026\/01\/09\/yapay-zeka-caginda-karar-yine-insanin\/","title":{"rendered":"Yapay zeka \u00e7a\u011f\u0131nda karar yine insan\u0131n!"},"content":{"rendered":"<p>\u00dcsk\u00fcdar \u00dcniversitesi Felsefe B\u00f6l\u00fcm Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, her y\u0131l Kas\u0131m ay\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc per\u015fembe g\u00fcn\u00fc kutlanan D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc dolay\u0131s\u0131yla dijital \u00e7a\u011fda felsefenin \u00f6nemine de\u011findi.<\/p>\n<p>Felsefe farkl\u0131l\u0131klarla birlikte d\u00fc\u015f\u00fcnme becerisini geli\u015ftirmeye \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor<\/p>\n<p>Unesco\u2019nun, D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fcn\u00fcn felsefe ile ilgilenen herkese ait oldu\u011funu s\u00f6yledi\u011fine i\u015faret eden Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, \u201cD\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc, \u00e7a\u011f\u0131m\u0131z\u0131n problemlerini ve krizlerini ak\u0131lc\u0131, k\u00fclt\u00fcrleraras\u0131 diyalo\u011fu g\u00fc\u00e7lendirerek tart\u0131\u015fabilece\u011fimiz ho\u015fg\u00f6r\u00fcl\u00fc bir ortam yaratmaya arac\u0131 olmay\u0131 hedefler. Yani felsefe yaln\u0131zca kendimizi anlamak ve tan\u0131makla yetinen bir etkinlik de\u011fildir; ayn\u0131 zamanda bizden farkl\u0131 olanla kar\u015f\u0131la\u015fmak, bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131 tan\u0131mak ve bu farkl\u0131l\u0131klarla birlikte d\u00fc\u015f\u00fcnmek becerisini de geli\u015ftirmeye \u00e7a\u011f\u0131ran bir etkinliktir.\u201d dedi.<\/p>\n<p>Dijital \u00e7a\u011fda, d\u00fc\u015f\u00fcnmenin ve sorgulaman\u0131n anlam\u0131 de\u011fi\u015fti mi?<\/p>\n<p>Dijitalle\u015fmenin hayatlar\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6nemli oranda kolayla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ve ilerleyen d\u00f6nemlerde daha da kolayla\u015ft\u0131raca\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fini g\u00f6rmenin gerekti\u011fini ifade eden Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, \u201cYapay zeka arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ya da ara\u015ft\u0131rma yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z konular hakk\u0131nda her zamankinden \u00e7ok daha fazla veriye ula\u015fabiliyoruz. Yine yapay zeka bu veriyi i\u015fleyebiliyor ve bize anlaml\u0131 sonu\u00e7lar verebiliyor. Ancak bu dijitalle\u015fme insan\u0131n \u00fczerinden kendi ya\u015fam\u0131yla ve varolu\u015fuyla ilgili \u00f6nemli sorularla me\u015fgul olmak ve bu sorulara kendi ya\u015famlar\u0131nda ald\u0131klar\u0131 kararlar ve yapt\u0131klar\u0131 tercihlerle birtak\u0131m cevaplar aramak ve vermek sorumlulu\u011funu alamaz. \u00d6rne\u011fin yapay zekaya akl\u0131m\u0131za gelen t\u00fcm sorular\u0131 sorabiliriz ancak ne yapaca\u011f\u0131m\u0131z ve nas\u0131l ya\u015fayaca\u011f\u0131m\u0131zla ilgili nihai karar her zaman bize ait olmak zorunda. Bu nedenle ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnebilme, kendimize, ba\u015fkalar\u0131na ve d\u00fcnyaya ili\u015fkin i\u00e7ten bir merak ve sorgulama hi\u00e7bir zaman yapay zeka ile ger\u00e7ekle\u015ftirilemez. Dijital \u00e7a\u011fda da d\u00fc\u015f\u00fcnmenin ve sorgulaman\u0131n anlam\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmedi\u011fini ancak eskisine oranla \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck bir \u00f6nem, de\u011fer ve aciliyet kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyebiliriz.\u201d diye konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Teknolojinin d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcc\u00fc g\u00fcc\u00fcn\u00fc sorgulama felsefi bir ihtiya\u00e7<\/p>\n<p>\u0130nsan\u0131n d\u00fcnya \u00fczerinde var olmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ilk andan itibaren hem kendisine hem de etraf\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyaya \u015fu veya bu \u015fekilde bir anlam y\u00fckledi\u011fini kaydeden Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, \u201cOnu belirli bir \u015fekilde yorumlam\u0131\u015f ve d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. Teknoloji de bu d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrme ara\u00e7lar\u0131ndan bir tanesidir asl\u0131nda. Dolay\u0131s\u0131yla teknoloji arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla insan\u0131n kendisini ve yery\u00fcz\u00fcn\u00fc nas\u0131l d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrece\u011fi ve neye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrece\u011fi teknolojinin kendisinin cevaplayamayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k bir soru olarak durmaktad\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde ya\u015fanan sava\u015flar\u0131, hammadde ve iklim krizlerini d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak bu soru son derece hayati ve acil bir sorudur. Bu soru ancak felsefi etkinli\u011fin ve felsefece bir ya\u015fam\u0131n teori ve prati\u011fin \u00f6n\u00fcnde a\u00e7abilece\u011fi yeni ufuklar i\u00e7inde ele al\u0131nabilir.\u201d ifadesinde bulundu.<\/p>\n<p>Yapay zeka felsefesi ad\u0131 alt\u0131nda ele al\u0131nabilecek kendine \u00f6zg\u00fc bir alandan bahsetmenin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funu belirten Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, \u201cYapay zeka felsefesi yapay zekan\u0131n hayatlar\u0131m\u0131zda kaplad\u0131\u011f\u0131 yerin ortaya \u00e7\u0131karabilece\u011fi \u00e7e\u015fitli ahlaki ve pratik sorular\u0131, insan zihni ve yapay zeka aras\u0131ndaki ili\u015fkileri, farkl\u0131l\u0131klar\u0131 ve benzerlikleri, insan ve makineler aras\u0131ndaki ili\u015fkileri ele al\u0131r ve tart\u0131\u015f\u0131r.\u201d dedi.<\/p>\n<p>Yak\u0131n zamanda bilin\u00e7li bilgisayarlar programlamam\u0131z pek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor<\/p>\n<p>Yapay zekan\u0131n \u201cd\u00fc\u015f\u00fcnebilme\u201d ya da \u201cbilin\u00e7\u201d sahibi olma kapasitesi olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 de\u011ferlendiren Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, \u015f\u00f6yle devam etti:<\/p>\n<p>\u201cZeka sorun \u00e7\u00f6zme becerisi anlam\u0131na gelirken bilin\u00e7 ac\u0131, ne\u015fe, a\u015fk ve \u00f6fke gibi \u015feyleri hissedebilme ve kendinin fark\u0131nda olabilme becerisini de ifade eder. Yapay zeka, verilerle sorun \u00e7\u00f6zme konusunda insandan \u00e7ok daha becerikli bir hale gelebilir. Ancak bu onun zamanla bilin\u00e7 kazanaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmez. Biz hen\u00fcz bilincin k\u00f6keni ve nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda yeterince bilgi sahibi olamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u00e7in yak\u0131n zamanda bilin\u00e7li bilgisayarlar ya da makineler programlamam\u0131z pek m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor gibi. Bu konuya ilgisi olanlar Yuval Noah Harari\u2019nin 21. YY Dersleri isimli kitab\u0131na bakabilirler.\u201d<\/p>\n<p>Yapay zeka insan \u00fcr\u00fcn\u00fc olan fikir ve d\u00fc\u015f\u00fcnceleri i\u015fleyip ortaya yeni bir felsefe atabilir<\/p>\n<p>\u0130nsan akl\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olan bir sistemin, kendi felsefesini olu\u015fturup olu\u015fturamayaca\u011f\u0131 konusunu da ele alan Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle tamamlad\u0131:<\/p>\n<p>\u201c\u0130nsan \u00fcr\u00fcn\u00fc bir sistem, bir felsefe yaratmas\u0131 s\u00f6z konusu oldu\u011funda ancak insan\u0131 taklit edebilir. \u0130nsan akl\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olan bir sistem derken yapay zeka benzeri bir sistemden bahsediyorsak e\u011fer yapay zeka yaln\u0131zca insan \u00fcr\u00fcn\u00fc olan fikir ve d\u00fc\u015f\u00fcnceleri bir veri olarak i\u015fleyip ortaya yeni bir felsefe atabilir. Ama bu felsefe insan akl\u0131n\u0131n \u00fcrettiklerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olamaz; insanlar\u0131n toplu birikimlerini aktard\u0131klar\u0131 verilerin derlenmesi ile ortaya daha \u00f6nce yaz\u0131lmam\u0131\u015f daha kapsaml\u0131 felsefe tarihi derlemelerinden ortaya felsefi teori \u00f6rnekleri \u00e7\u0131kartabilir. Kald\u0131 ki yapay zekan\u0131n ortaya att\u0131\u011f\u0131 felsefe ne t\u00fcr bir soru etraf\u0131nda \u015fekillenecek yani ba\u015flang\u0131\u00e7 noktas\u0131 ne olacak? Yapay zeka neden yeni bir felsefi sistem ortaya atmaya ihtiya\u00e7 duysun? Bunu ancak kendisi d\u0131\u015f\u0131ndaki bir etki nedeniyle \u00f6rne\u011fin bir insan\u0131n bunu talep etmesi \u00fczerine yapabilir. Felsefe ancak insana \u00f6zg\u00fc bir anlamland\u0131rma ihtiyac\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fc olarak kendi otantikli\u011fini koruyabilir.\u201d<\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p>Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajans\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dcsk\u00fcdar \u00dcniversitesi Felsefe B\u00f6l\u00fcm Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. \u00c7i\u011fdem Yaz\u0131c\u0131, her y\u0131l Kas\u0131m ay\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc per\u015fembe g\u00fcn\u00fc kutlanan D\u00fcnya Felsefe G\u00fcn\u00fc dolay\u0131s\u0131yla dijital \u00e7a\u011fda felsefenin \u00f6nemine de\u011findi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6560,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[2136,3385,3387,706,3386],"class_list":["post-6559","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-saglik","tag-cigdem","tag-felsefe","tag-felsefi","tag-ortaya","tag-yazici"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6559","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6559"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6559\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6560"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6559"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6559"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vansondakikahaberler.com.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6559"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}